SPOT en VEGETATION

U bent hier

België werkt al sinds 1978 samen met Frankrijk op het vlak van aardobservatie. Samen met Zweden kwamen de twee landen overeen om een reeks satellieten te ontwikkelen die hogeresolutiebeelden maken voor civiel gebruik, bekend onder de naam SPOT (Satellite pour l'observation de la Terre). De uitvoering van de overeenkomst werd toevertrouwd aan het Belgisch Federaal Wetenschapsbeleid (BELSPO) en het CNES (Centre national français d'études spatiales).

De eerste satelliet, SPOT 1, werd in 1986 gelanceerd, uitgerust met twee identieke optische instrumenten voor beeldvorming in hoge resolutie, die zowel in panchromatische (resolutie van 10 m) als multispectrale modus (resolutie van 20 m) konden opereren. Later werden nog vier SPOT-satellieten in een baan om de aarde gestuurd. Na de buitendienststelling van SPOT 5 in mei 2014 heeft CNES zijn SPOT-programma stopgezet, maar twee nieuwe satellieten, SPOT 6 en 7, werden sindsdien gelanceerd door het particuliere bedrijf Astrium D&S. Ze zijn nog altijd operationeel en kunnen tot 6 miljoen km² per dag bestrijken met een resolutie van 1,5 m. Ze werken in combinatie met de radarsatellieten TerraSAR-X en tandem-X van het DLR die een resolutie van 1m hebben, en met de zeerhogeresolutiesatellieten Pléiades-1 en Pléiades-2. 

VEGETATION-progamma

In 1998 werd op het SPOT-programma een belangrijk gezamenlijk aardobservatieprogramma geënt: het VEGETATION-programma, een samenwerking tussen België, Frankrijk, Italië, Zweden en de Europese Commissie. Het VEGETATION-systeem bestond uit twee orbitale observatie-instrumenten en daarmee verbonden infrastructuren op de grond, die in staat waren om de vegetatie op aarde over een groot oppervlak in beeld te brengen.

De VEGETATION-sensoren van SPOT bevonden zich aan boord van SPOT 4 en 5, die respectievelijk in 1998 en 2002 werden gelanceerd en operationeel waren tot 2013 en 2014. Anders dan de vorige hogeresolutiesensoren van SPOT leverden de VEGETATION-instrumenten beelden met een resolutie van bijna 1 km en een strookbreedte van 2200 km. Ze waren speciaal ontwikkeld voor de studie, op lokaal en continentaal niveau, van de staat van de vegetatie en de ruimtelijke en tijdsgebonden evolutie ervan. 

Een van de belangrijkste bijdragen van België aan het VEGETATION-programma is de financiering en het beheer van het Centrum voor Beeldverwerking (CVB), dat de beelden sinds het begin van het programma verwerkt, verdeelt en archiveert. 

Terwijl de continuïteit van de hoogresolutie observatie-instrumenten van het SPOT-programma wordt verzekerd door het Pléiades-systeem, wordt het VEGETATION-programma voortgezet door de in België ontwikkelde PROBA-V-satelliet van de ESA, die zich sinds 7 mei 2013 in een baan om de aarde bevindt, en door de twee Sentinel-3-satellieten in het kader het Copernicus-programma. Sentinel-3A bevindt zich sinds 16 februari 2016 in de ruimte, terwijl Sentinel-3B op 25 april 2018 gelanceerd wordt.